لوازم جانبی کفش؛ واکس کفش و کفی

وضعیت این دسته را صریح بگوییم

این صفحه در آغاز راه است. آنچه امروز اینجا می‌بینید بوگیر کفش و کتانی است؛ سایر اقلام — کفی، بند، برس و محافظ رویه — هنوز به کاتالوگ اضافه نشده‌اند و ترجیح می‌دهیم به‌جای فهرست‌کردن چیزی که نداریم، همین‌جا راهنمای نگهداری کفش را در اختیارتان بگذاریم. بیشتر آسیبی که به کفش می‌رسد با هیچ محصولی جبران نمی‌شود؛ با چند عادت ساده پیشگیری می‌شود.

بو از کجا می‌آید و بوگیر چه می‌کند

بوی کفش کار خود پا نیست؛ کار باکتری‌هایی است که در محیط گرم و مرطوب داخل کفش رشد می‌کنند. پا در طول یک روز مقدار قابل‌توجهی رطوبت آزاد می‌کند و اگر این رطوبت فرصت خشک‌شدن پیدا نکند، شرایط ایده‌آل برای همان باکتری‌ها فراهم می‌شود. به همین دلیل کفشی که هر روز پوشیده می‌شود همیشه زودتر از کفشی که یک روز در میان استفاده می‌شود بو می‌گیرد، حتی اگر هر دو یک جنس باشند.

بوگیر داخل کفش گذاشته می‌شود و رطوبت و بو را جذب می‌کند. کاربردی‌ترین زمان استفاده‌اش، شب و بعد از درآوردن کفش است؛ گذاشتن آن هنگام پوشیدن فایده‌ای ندارد. برای کتانی و کفش اسپرت که رویهٔ بسته و تهویهٔ کم دارند بیشترین اثر را می‌گذارد. راهکارهای خانگی مکمل را در این مقاله جمع کرده‌ایم.

راهنمای نگهداری بر اساس جنس رویه

هیچ روش واحدی برای همهٔ کفش‌ها وجود ندارد. آنچه رویهٔ چرم مصنوعی را تمیز می‌کند، ساتن را خراب می‌کند.

رویه	روش درست	خطای رایج
چرم مصنوعی	دستمال نمدار، سپس خشک‌کردن کامل در دمای اتاق	خشک‌کردن کنار بخاری که رویه را ترک می‌اندازد
ورنی براق	دستمال نرم و در صورت نیاز چند قطره آب	مواد ساینده که براقی سطح را کدر می‌کند
ساتن	فقط برس خیلی نرم و خشک	تماس با آب که لکهٔ دائمی می‌گذارد
مخمل و مخمل لیزری	برس نرم در جهت خواب پارچه	مالش دورانی که خواب پارچه را می‌خواباند
توری و گیپور	کف ملایم با برس دندان نرم، خشک‌کردن در سایه	کشیدن پارچه که تور را از فرم می‌اندازد
فوم و پلاستیک	شست‌وشو با آب ولرم و مایع ظرف‌شویی	خشک‌کردن زیر آفتاب که فوم را زرد و شکننده می‌کند

روی رویهٔ چرم و چرم مصنوعی، واکس کفش هم‌رنگ رویه هر چند هفته یک بار خش‌های ریز را می‌پوشاند و سطح را از خشک‌شدن نگه می‌دارد؛ روی رنگ‌های روشن واکس بی‌رنگ امن‌تر است چون لبهٔ درزها را تیره نمی‌کند. برای رویه‌های نساجی — کتانی، توری و پارچه — به‌جای واکس از اسپری کفش ضدآب استفاده کنید و پیش از پوشیدن، کفش را در فضای باز کاملاً خشک کنید. هیچ‌کدام از این دو را روی ساتن و مخمل نزنید.

پنج عادتی که بیشتر از هر محصولی اثر دارد

1. یک روز در میان بپوشید. اگر دو جفت کفش کاری دارید و متناوب استفاده می‌کنید، هر دو بیش از دو برابرِ حالت تک‌جفتی عمر می‌کنند، چون هر جفت یک شبانه‌روز برای خشک‌شدن وقت دارد.
2. پاشنه را با پای دیگر فشار ندهید. رایج‌ترین حرکت هنگام درآوردن کفش، همان چیزی است که لبهٔ پشتی را می‌شکند و کفش را بدفرم می‌کند. کفش را با دست دربیاورید.
3. داخل کفش را پر نگه دارید. کاغذ بی‌رنگ مچاله یا قالب کفش، فرم پنجه را حفظ می‌کند. مخصوصاً برای کفش مجلسی که چند ماه بی‌استفاده می‌ماند حیاتی است.
4. کفش‌ها را روی هم نگذارید. سگک و نگین یک جفت، رویهٔ جفت دیگر را خط می‌اندازد. جعبهٔ اصلی بهترین محل نگهداری است.
5. بعد از باران فوراً خشک کنید، ولی نه با حرارت مستقیم. دمای بالا چسب لایه‌های زیره را نرم می‌کند و همان‌جاست که زیره از رویه جدا می‌شود.

کفش نو را از همان روز اول محافظت کنید

بیشترین بازدهی مراقبت، در روزهای اول عمر کفش است، نه وقتی که آسیب دیده. چند کار ساده در همان هفتهٔ اول تفاوت زیادی می‌سازد. اول، پیش از اولین استفاده در فضای باز، کفش را یکی دو ساعت داخل خانه بپوشید تا رویه با فرم پای شما شکل بگیرد؛ رویه‌ای که تدریجی جا باز کند، ترک نمی‌خورد. دوم، اولین باری که کفش را بیرون می‌برید، هوای خشک را انتخاب کنید — رطوبت روی رویهٔ کاملاً نو رد بیشتری می‌گذارد. سوم، جعبه و کیسهٔ پارچه‌ای کفش را دور نیندازید؛ همان‌ها بهترین محل نگهداری هستند و اگر لازم شد کفش را تعویض کنید، وجود بستهٔ اصلی شرط پذیرش است. و چهارم، اگر کفش زیرهٔ صاف و براق دارد، چند روز اول روی سطح خیس مراقب باشید تا زیره کمی زبر شود و چسبندگی پیدا کند.

کفی، بند و تنظیم قالب

دو مشکل رایج در خرید آنلاین کفش با اقلام جانبی حل‌شدنی است. اول، کفشی که کمی گشاد است: یک کفی کفش نازکِ اضافه، حدود نیم سایز از حجم داخلی کم می‌کند و کفش را جمع‌تر می‌کند. بند کفش هم همین‌قدر مؤثر است: بندِ فرسوده یا کوتاه کفش را روی پا شل نگه می‌دارد و همان لقی است که پاشنه را می‌ساید. دوم، کفشی که پاشنه‌اش می‌ساید: یک محافظ نازک روی همان نقطه، پیش از آنکه به تاول برسد، مشکل را می‌گیرد. اگر کفش تنگ است، وضعیت برعکس است و راه‌حل‌های مؤثرش را در این مقاله با ذکر اینکه کدام روش به کدام جنس آسیب می‌زند توضیح داده‌ایم.

دربارهٔ کفی طبی هم یک نکتهٔ مهم: اگر قصد دارید کفی جداگانه داخل کفش بگذارید، این را در انتخاب سایز حساب کنید و کفش را یک سایز بزرگ‌تر بگیرید. کفی طبی حجم دارد و کفشی که با پای برهنه اندازه بود، با کفی تنگ می‌شود.

نگهداری فصلی

کفش‌هایی که یک فصل کامل کنار گذاشته می‌شوند، بیشترین آسیب را در همان مدت بی‌استفادگی می‌بینند. پیش از انبارکردن، کفش را تمیز و کاملاً خشک کنید، داخلش را پر کنید، و در جای خشک و دور از نور مستقیم نگه دارید. کیسهٔ پلاستیکی دربسته بدترین انتخاب است چون رطوبت را حبس می‌کند؛ جعبهٔ مقوایی با کمی تهویه بهتر جواب می‌دهد. برای کفش‌های چرمی و چرم مصنوعیِ گران‌تر، راهنمای کامل‌تر را در نگهداری کفش چرم بخوانید.

مطالب مرتبط دیگر در بلاگ کفش تک منتشر می‌شود و این دسته هم به‌تدریج با اقلام جدید تکمیل خواهد شد.